दुबई, चैत ११ गते अमेरिका र इरानबीच जारी द्वन्द्वलाई अन्त्य गर्ने उद्देश्यले अमेरिका सरकारले १५ बुँदे युद्धविराम प्रस्ताव पाकिस्तानमार्फत इरानसम्म पुर्याएको छ । यसले वार्ता पुनः सुरु गराउन मध्यस्थताको संकेत दिएको छ भने पाकिस्तानले पनि यस प्रयासमा सक्रिय भूमिका खेल्ने तयारी देखाएको छ।
तर, परिस्थिती अझै जटिल बनेको छ । अमेरिका मध्यपूर्वमा आफ्नो सैन्य उपस्थिति थप सुदृढ गर्दैछ । हाल करिब ५० हजार सैनिक क्षेत्रमै तैनाथ छन् भने थप एक हजार सैनिक पठाउने तयारी छ । साथै, समुद्री सैनिकहरूको ठूलो सङ्ख्या परिचालन भइरहेको छ । यसलाई भविष्यमा आवश्यक निर्णय लिन लचिलोपन कायम राख्ने रणनीतिका रूपमा हेरिएको छ।
इरानले भने अमेरिका सङ्ग औपचारिक वार्ता भइरहेको दाबी अस्वीकार गरेको छ, तर अमेरिकाले वार्ता भइरहेको संकेत दिएको छ । यसले दुवै पक्षबिच गहिरो अविश्वास कायम रहेको देखाउँछ ।
मध्यपूर्वको महत्त्वपूर्ण जलमार्ग हर्मुज जलडमरूमध्यमा नियन्त्रण कडा हुँदा अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार प्रभावित भएको छ । इन्धनको मूल्यमा वृद्धि हुँदा विश्व अर्थतन्त्रमा असर पर्ने चिन्ता बढेको छ ।
सैन्य गतिविधि पनि जारी छ । इरानले इजरायलतर्फ मिसाइल र ड्रोन आक्रमण गरिरहेको छ भने इजरायलले इरान र लेबनानका विभिन्न स्थानमा हवाई आक्रमण गरेको छ । यसका क्रममा सर्वसाधारणको ज्यान जाने र घाइते हुने घटनाहरू भएका छन् । लेबनानमा तनाव बढ्दै, सरकारले इरानी राजदूतलाई देश छोड्न निर्देशन दिएको छ ।
समग्रमा, एकातर्फ कूटनीतिक पहल अघि बढिरहेको छ भने अर्कोतर्फ सैन्य गतिविधि बढ्दै जाँदा मध्यपूर्वको अवस्था अझ संवेदनशील र अनिश्चित बनेको छ । दुवै पक्षका कडा अडान र आपसी अविश्वासले तत्काल समाधान चुनौतीपूर्ण बनाएको छ । पाकिस्तानको मध्यस्थतामा वार्ता सफल भए निकट भविष्यमा युद्धविराम सम्भव देखिएको छ।
