सुर्खेत, फागुन १३ सुर्खेत–२ प्रतिनिधिसभा निर्वाचन यसपटक परम्परागत दुई ठूला दलमात्रको प्रतिस्पर्धाबाट बाहिर निस्कँदै नयाँ राजनीतिक दाबेदारको उपस्थितिले रोचक मोड लिएको छ । विगत दशकदेखि कांग्रेस र एमालेको आलोपालो जितले परिचित यो क्षेत्रमा अब राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) ले चुनौती पेश गरेको छ । स्थानीय मतदाताबीच पुराना दलले अपेक्षा अनुरूप काम नगरेको असन्तोष बढ्दै गएपछि रास्वपाले विकल्पको रूपमा आफ्नो अस्तित्व प्रस्तुत गरेको देखिन्छ । २०७९ को निर्वाचनमा रास्वपाले प्रत्यक्ष तथा समानुपातिक मतमा देखाएको उपस्थितिले यसलाई निर्णायक शक्ति बन्न सक्ने संकेत दिएको छ ।
सुर्खेत–२ अन्तर्गत वीरेन्द्रनगर प्रमुख मतदान क्षेत्र हो । क्षेत्रका १७ उम्मेदवारमध्ये १६ जना वीरेन्द्रनगरकै रहेका छन्, जसले स्थानीय मुद्दा र जनसरोकारलाई चुनावी बहसको केन्द्रमा ल्याएको छ । रास्वपाका रमेश सापकोटा पूर्व कांग्रेस नगर सचिव र वर्तमान रास्वपा जिल्ला सभापति हुन् । उनी यातायात व्यवसायसँग आबद्ध छन् र काँक्रेविहार यातायात प्रालिका अध्यक्षसमेत हुन् । उनको स्थानीय परिचय र कांग्रेस पृष्ठभूमिले मत विभाजनमा निर्णायक भूमिका खेल्ने आँकलन गरिएको छ ।
कांग्रेसका उम्मेदवार नारायण कोइराला रेडियो भेरीका अध्यक्ष र सुर्खेत उपत्यका विकास समितिका पूर्व अध्यक्ष हुन् । लामो समय क्षेत्रीय पार्टी नेतृत्वको अनुभव भएको कोइराला स्थानीय मतदातामा विश्वास जित्न अग्रसर छन् । एमालेका कुलमणि देवकोटा पार्टीको जिल्ला अध्यक्ष तथा उपत्यका खानेपानी उपभोक्ता संस्थामा लामो समय नेतृत्वमा रहेकाले संगठन बलियो रहेको मानिन्छ । नेकपाका झकबहादुर मल्ल ‘सुदीप’ माओवादी आन्दोलनकालदेखि पार्टीमा सक्रिय छन् र केन्द्रीय सदस्यको रूपमा रणनीतिक भूमिका खेलिरहेका छन् । राप्रपाका कविराम पुरी पार्टीका जिल्ला अध्यक्ष हुन् ।
गत निर्वाचनको तथ्यांकले यस क्षेत्रको राजनीतिक रूपरेखा देखाउँछ । २०७९ मा कांग्रेस–माओवादी गठबन्धनका हृदयराम थानी ३४ हजार ६२५ मतसहित विजयी भएका थिए भने एमालेका अमृतबहादुर बुढाक्षेत्री २९ हजार ५५८ मतसहित पराजित भएका थिए । त्यतिबेला रास्वपाका टेकबहादुर चुनाराले ४ हजार ६०१ मत प्राप्त गरेका थिए । समानुपातिकतर्फ एमाले २५ हजार ८६, कांग्रेस २३ हजार १०, माओवादी केन्द्र १० हजार ५९, रास्वपा ६ हजार १४६ र राप्रपा ३ हजार ९७५ मतसहित थिए । यी तथ्यांकले देखाउँछ कि नयाँ दलले पुराना दलको मत बाँडफाँडमा प्रभाव पार्न सक्ने स्थिति बनिरहेको छ ।
विशेषज्ञहरू भन्छन्, यदि सापकोटाले कांग्रेसका मत सफलतापूर्वक आकर्षित गर्न सके, यसले एमालेलाई प्रत्यक्ष फाइदा पुर्याउनेछ । तर उनले कांग्रेस मत लिन नसकेमा परिणाम फेरि परम्परागत दलको पक्षमा जान सक्ने छ । यसरी मतको केन्द्रबिन्दु वीरेन्द्रनगर र रास्वपाको रणनीतिले नतिजा अनुमान गर्न अझ जटिल बनाएको छ ।
यसपटक सुर्खेत–२ को चुनावी प्रतिस्पर्धा केवल दुई वा तीन दलबीच सीमित छैन । १७ जना उम्मेदवारमध्ये सबै नयाँ अनुहार भएकाले मतदाताको रोजाइ अनिश्चित देखिन्छ । पुराना दलका मतदाता असन्तुष्ट र नयाँ विकल्प खोजिरहेका छन् भने नयाँ दलको सक्रियता र स्थानीय परिचयले चुनावी परिदृश्यमा अप्रत्याशित मोड ल्याउने संभावना उच्च देखिन्छ । यस्तो बहुपक्षीय प्रतिस्पर्धाले यस निर्वाचनलाई सुर्खेत–२ मा अत्यन्तै रोचक र निर्णायक बनाएको छ, जहाँ मतको वितरणले अन्तिम विजेताको रूपरेखा निर्णायक रूपमा निर्धारण गर्ने छ ।
यसैगरी, सुर्खेत–२ का मतदाता र स्थानीय राजनीतिका अनुभवले यस निर्वाचनलाई परम्परागत मत परिणाम भन्दा फरक बनाउन सक्ने संकेत दिएका छन् । रास्वपाको उदय, कांग्रेस र एमालेको संगठनात्मक चुनौती, र नयाँ उम्मेदवारहरूको सक्रियता यस निर्वाचनलाई साँच्चिकै अप्रत्याशित र निर्णायक बनाएको छ ।
